دارایی چیست؟

دارایی و انواع آن
دارایی چیست؟
دارایی در حسابداری یکی از مفاهیم اساسی و مهم است که نشان‌دهنده منابع اقتصادی و مطالباتی است که یک واحد تجاری یا یک فرد مالکیت یا کنترل آن‌ها را دارد و از آن‌ها انتظار دارد که در آینده منافع اقتصادی را برای صاحب یا صاحبان خود ایجاد کنند. دارایی‌ها در ترازنامه – که یکی از اصلی‌ترین صورت‌های مالی یک کسب‌وکار است – اندازه‌گیری و ثبت می‌شوند. ارزش دارایی‌ها ممکن است با گذر زمان و استفاده از آن‌ها کاهش یا افزایش پیدا کند. برای محاسبه و ثبت دارایی‌ها در حسابداری از استانداردهای مختلفی استفاده می‌شود.

تعریف دارایی
مفهوم “دارایی” در حسابداری، به معنای کلیه منبع اقتصادی است که مالکیت آن و یا حقوق استفاده از آن به شرکت یا فرد مشخصی تعلق دارد. این اصطلاح در حسابداری به دارایی‌هایی اطلاق می‌شود که ارزش مالی دارند و قابلیت تبدیل به وجه نقد را دارند و یا از آن‌ها به عنوان منبعی برای تولید محصولات، خدمات و یا سایر منافع اقتصادی استفاده می‌شود. به طور کلی، دارایی‌ها شامل وجه نقد، حسابهای بانکی، سهام، موجودی مواد و کالا، ماشین‌آلات، ساختمان‌ها، مواد مصرفی و مواردی از این قبیل می‌شود.
یا به عبارتی دیگر، دارایی یعنی اموال و حقوقی که در آینده قابلیت تبدیل شدن به وجه نقد را دارند و بر اثر معاملات، معاوضه یا رویدادهای مشخص به مالکیت یک شرکت درآمده اند.در حسابدری، دارایی‌ها بخش مهمی از بررسی مالیاتی و اقتصادی یک سازمان یا یک فرد را تشکیل می‌دهند.
اهمیت دارایی در حسابداری
مفهوم دارایی در حسابداری از اهمیت بالایی برخوردار است؛ زیرا بیانگر منابع اقتصادی یک شرکت است که می‌تواند در آینده برای شرکت ایجاد سود و منفعت کند. همچنین در تهیه گزارش‌های مالی مانند ترازنامه، صورت سود و زیان، و جریان‌های نقدی نقش مهمی را ایفا می‌کنند.
مدیریت صحیح دارایی‌ها می‌تواند بازدهی کسب‌وکار را بالا ببرد، به سرمایه‌گذاران برای برنامه‌ریزی‌های کوتاه مدت و بلندمدت کمک کند، و از ریسک‌های مالی کاسته و شفافیت و اعتماد را افزایش دهد.
ماهیت دارایی
ماهیت دارایی در حسابداری به این معناست که هر حسابی که زیرمجموعه دارایی‌ها باشد، ماهیت بدهکار دارد. یعنی افزایش آن حساب در سمت راست حساب T (بدهکار) و کاهش آن حساب در سمت چپ حساب T (بستانکار) می‌شود.
برای درک بهتر این مطلب پیشنهاد می‌کنیم که «مقاله حساب T» را مطالعه کنید.
برای مثال، حساب وجه نقد یکی از حسابهای زیر مجمموعه دارایی است. اگر یک شرکت ۵۰۰,۰۰۰ ریال وجه نقد را از فروش کالا دریافت کند، موجودی نقد آن شرکت افزایش می‌یابد. بنابراین، حساب موجودی نقد در سمت راست (بدهکار) ۵۰۰,۰۰۰ ریال ثبت می‌شود. اگر شرکت ۳۰۰,۰۰۰ ریال نقدی را برای پرداخت حقوق کارمندان خود بپردازد، موجودی نقد آن شرکت کاهش می‌یابد. بنابراین، حساب وجه نقد در سمت چپ (بستانکار) ۳۰۰,۰۰۰ ریال ثبت می‌شود.
۱) وجه نقد ۵۰۰٫۰۰۰
فروش کالا۵۰۰٫۰۰۰
بابت فروش کالا به صورت نقد.

۲) هزینه حقوق و دستمزد ۳۰۰٫۰۰۰
وجه نقد ۳۰۰٫۰۰۰
پرداخت هزینه حقوق کارکنان به صورت نقد.

فرمول دارایی
دارایی = بدهی + حقوق صاحبان سهام
این معادله نشان می‌دهد که دارایی‌های یک شرکت، چگونه از محل بدهی‌ها و حقوق صاحبان سهام تأمین می‌شوند.
دارایی‌ها شامل منابع اقتصادی و مطالبتی هستند که از آن‌ها انتظار داریم در آینده بهره‌برداری کنیم.
بدهی‌ها شامل تعهداتی هستند که باید در آینده پرداخت شوند.
حقوق صاحبان سهام، شامل سرمایه گذاری و سودی است که به سهامداران اختصاص می‌یابد.
به صورت کلی، دارایی ها در ثبت ترازنامه، به دو دسته تقسیم می‌شوند:
• دارایی‌های جاری
• دارایی‌های غیرجاری
۱- دارایی‌های جاری
در موضوع دارایی‌های جاری، ما با دارایی‌هایی سر و کار داریم که در یک دوره مالی ( سال مالی) به وجه نقد تبدیل میشوند. این دارایی‌ها نقش بسیار مهمی در نشان دادن قابلیت پرداخت جاری شرکت یا فرد را دارند.
نمونه‌هایی از دارایی‌های جاری شامل موارد زیر می‌باشند:
• وجوه نقد:
شامل وجه نقد در دست و همچنین سرمایه‌گذاری‌هایی که به سرعت و به راحتی به وجه نقد تبدیل می‌شوند، مانند سهام مختلف و اوراق بهادار قابل تبدیل به وجوه نقد.

• بانک

• موجودی مواد و کالا
شامل کالاها یا مواد اولیه که جهت تولید کالاها یا ارائه خدمات به مشتریان در دسترس می‌باشند و به نقدینگی تبدیل می‌شوند.
• حسابهای دریافتنی‌ها:
شامل مطالبات از مشتریان و سایر مطالباتی که به زودی به وجه نقد تبدیل می‌شوند.

این دارایی‌ها نقش حیاتی در نشان دادن سلامت مالی و قابلیت پرداخت شرکت یا فرد در دوره‌های کوتاه مدت را دارند. برای صاحبان تجارت یا سرمایه گذاران، فهم صحیح دارایی‌های جاری و بازدهی آنها بسیار حیاتی و پایه‌ای برای تصمیم‌گیری‌ها و تجزیه ‌و تحلیل‌های مالی می‌باشد.
۲- دارایی‌های غیر جاری
دارایی‌های غیرجاری یعنی در مورد دارایی هایی صحبت کنیم که به سرعت به وجه نقد تبدیل نمی‌شوند.
هر دارایی‌ای که در یک سال مالی به وجه نقد تبدیل نمیشود، به عنوان دارایی غیرجاری شناخته می‌شود. مثلاً یک قطعه ماشین ممکن است به سرعت به وجه نقد تبدیل شود اما یک فرمول تولید که پیشرفت فراوانی نیاز دارد، یک دارایی غیرجاری است.
یکی از موارد مهم این است که مدیریت دارایی‌های غیرجاری یک چالش بزرگ برای شرکت‌ها و سازمان‌ها محسوب می‌شود. زیرا ارزش این دارایی‌ها به راحتی محاسبه نمی‌شود و مدیریت آنها به دقت و دانش کافی نیاز دارد. (پس یکی از نیازهای مشاغل و شرکت‌ها، مدیریت و ارزش گذاری اینگونه دارایی‌ها می‌باشد.)
نمونه‌هایی از دارایی‌های غیر جاری شامل موارد زیر می‌باشد:
 دارایی‌های ثابت
• املاک و مستغلات: از جمله ساختمان‌ها، زمین و دارایی‌های مشابه.
• تجهیزات و دستگاه‌ها: از جمله ماشین‌آلات و وسایل تولید.
• سایر دارایی‌های فیزیکی ثابت: مانند ابزار و وسایل برای تولید یا ارائه خدمات.
 سرمایه‌های انسانی
• دانش، مهارت‌ها و توانایی‌های کارکنان: دارایی‌هایی که از توانمندی‌های انسانی مانند دانش فردی، تجربه و مهارت‌ها به وجود می‌آیند.
 موجودی‌های غیرجاری
• مواد اولیه و محصولات نیمه تمام: مثل مواد اولیه مورد نیاز برای تولید یا کالاهایی که در حال تولید یا فرآوری هستند.
• کالاهای نامشهود: مثل موجودی قطعات یدکی یا کالاهایی که در انتظار فروش یا استفاده قرار دارند
 دارایی‌های مالی
• سرمایه‌گذاری‌های بلند مدت و سهام‌ها: شامل سهام شرکت‌ها یا سرمایه‌گذاری‌هایی که برای دوره‌های زمانی طولانی انجام می‌شوند.
• اوراق بهادار: مثل اوراق قرضه یا سایر اوراق مشارکت.
 حقوق نامتعلقه و دارایی‌های برآورده نشده
• حقوق مالیاتی یا حقوق قانونی: مانند مالیاتی که هنوز پرداخت نشده یا حقوق و دیونی که هنوز به موقع پرداخت نشده‌اند.
 دارایی‌های معنوی
• علائم تجاری و حقوق مربوط به برند: مانند عناصری که ارزش معنوی دارند و به سرعت به پول تبدیل نمی‌شوند. (حق امتیاز سایت و حق ثبت اختراع، مثال‌هایی از دارایی‌های معنوی است)

جمع بندی دارایی در حسابداری
دارایی‌ها منابع اقتصادی هستند که شرکت‌ها از آن‌ها برای کسب منافع آینده استفاده می‌کنند. دارایی‌ها بر اساس ویژگی‌های مختلفی مانند قابلیت نقد شدن، وجود فیزیکی، کاربرد عملیاتی و غیره طبقه‌بندی می‌شوند. دارایی‌ها در ترازنامه شرکت‌ها ثبت می‌شوند و نشان‌دهنده‌ی ارزش و پتانسیل آن‌ها هستند. دارایی‌ها با گذر زمان و استفاده از آن‌ها ممکن است کاهش یا افزایش ارزش پیدا کنند. برای محاسبه و ثبت دارایی‌ها در حسابداری از استانداردها و رویه‌های مختلفی استفاده می‌شود. که در مقالات آتی، در مورد آن‌ها توضیح می‌دهیم.

سایر مقالات آبی را مطالعه کنید...

بینش
بینش های ارزشمندی که به تصمیم گیری شما قدرت می بخشد،
blank
جلوتر بمانید در جهان به سرعت در حال تغییر

بینش ماهانه ما برای دیدگاه های استراتژیک کسب و کار.